เมื่อเรียนจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 คำถามที่หลายคนต้องเจอคือ “จบ ม.6 เรียนต่ออะไรได้บ้าง?” เพราะเส้นทางหลังมัธยมไม่ได้มีเพียงการเข้ามหาวิทยาลัยเท่านั้น แต่ยังสามารถเรียนต่อ ปวส. เรียนสายวิชาชีพ สมัครหลักสูตรระยะสั้น ทำงานก่อน หรือพัฒนาทักษะเฉพาะด้านแล้วค่อยกลับมาเรียนต่อภายหลังก็ได้
สิ่งสำคัญคือไม่ควรเลือกเพียงเพราะเพื่อนเลือก หรือคิดว่าทุกคนที่จบ ม.6 จำเป็นต้องเข้ามหาวิทยาลัยทันที
ทางเลือกที่เหมาะสมควรพิจารณาจาก ความสนใจ ความถนัด อาชีพที่อยากทำ งบประมาณ ระยะเวลาเรียน และรูปแบบการเรียนที่เหมาะกับตัวเอง
บทความนี้รวบรวมเส้นทางสำคัญหลังจบ ม.6 พร้อมข้อดี ข้อควรพิจารณา และแนวทางเลือกให้เหมาะกับเป้าหมายในอนาคต
จบ ม.6 ได้วุฒิอะไร?
ผู้ที่สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลายสายสามัญจะมี วุฒิการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย หรือที่เรียกทั่วไปว่า “วุฒิ ม.6”
วุฒิระดับนี้สามารถใช้เป็นพื้นฐานสำหรับ
- สมัครเข้ามหาวิทยาลัย
- สมัครเรียน ปวส. ในหลักสูตรที่เปิดรับ
- สมัครหลักสูตรวิชาชีพ
- สมัครงานที่กำหนดวุฒิ ม.6
- สมัครสอบหรือสมัครหน่วยงานบางประเภท
- เรียนหลักสูตรระยะสั้นเพื่อเพิ่มทักษะ
ผู้เรียนจะมีเอกสารทางการศึกษาที่เกี่ยวข้อง เช่น ปพ.1 ระเบียนแสดงผลการเรียน ซึ่งใช้แสดงรายละเอียดรายวิชาและผลการเรียน
อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับเอกสารดังกล่าวได้ที่ ปพ.1 คืออะไร? ใช้ทำอะไรและต่างจากวุฒิอย่างไร
หากต้องการทำความเข้าใจเรื่องวุฒิ ม.6 โดยเฉพาะ สามารถอ่านต่อได้ที่ วุฒิ ม.6 คืออะไร? ใช้สมัครงานและเรียนต่ออะไรได้บ้าง
จบ ม.6 เรียนต่ออะไรได้บ้าง?
ทางเลือกหลักหลังจบ ม.6 สามารถแบ่งได้ประมาณ 6 เส้นทาง ได้แก่
- เรียนต่อมหาวิทยาลัยระดับปริญญาตรี
- เรียนต่อ ปวส.
- เรียนหลักสูตรวิชาชีพเฉพาะทาง
- เรียนหลักสูตรระยะสั้นหรือเพิ่มทักษะ
- ทำงานก่อนแล้วค่อยเรียนต่อ
- พักเพื่อค้นหาตัวเองหรือเตรียมสมัครใหม่
ไม่มีเส้นทางใดดีที่สุดสำหรับทุกคน แต่ละทางมีข้อดีและข้อจำกัดแตกต่างกัน
1. จบ ม.6 เรียนต่อมหาวิทยาลัย
เส้นทางที่นักเรียน ม.6 เลือกกันมากคือ การศึกษาต่อระดับปริญญาตรี
ในประเทศไทยมีทั้ง
- มหาวิทยาลัยของรัฐ
- มหาวิทยาลัยราชภัฏ
- มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล
- มหาวิทยาลัยเอกชน
- สถาบันเฉพาะทาง
และมีหลักสูตรครอบคลุมหลากหลายด้าน เช่น
- วิศวกรรมศาสตร์
- บริหารธุรกิจ
- บัญชี
- เศรษฐศาสตร์
- นิเทศศาสตร์
- นิติศาสตร์
- รัฐศาสตร์
- วิทยาศาสตร์
- เทคโนโลยีสารสนเทศ
- คอมพิวเตอร์
- การท่องเที่ยว
- โรงแรม
- ภาษา
- ศิลปะและการออกแบบ
- ครุศาสตร์และศึกษาศาสตร์
- สายสุขภาพ
ผู้สมัครควรตรวจสอบคุณสมบัติของ แต่ละมหาวิทยาลัยและแต่ละหลักสูตร เพราะบางคณะกำหนดแผนการเรียน รายวิชา คะแนนสอบ หรือคุณสมบัติเฉพาะเพิ่มเติม
สมัครมหาวิทยาลัยผ่าน TCAS
หนึ่งในระบบหลักสำหรับการเข้าศึกษาต่อระดับมหาวิทยาลัยคือ TCAS หรือ Thai University Central Admission System
สำหรับปีการศึกษา 2570 ระบบ TCAS70 มีการรับสมัครหลายรูปแบบ รวมถึง Portfolio, Quota, Admission และ Direct Admission โดยรายละเอียดและกำหนดการของแต่ละมหาวิทยาลัยแตกต่างกัน ผู้สมัครจึงควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดจากระบบ TCAS และมหาวิทยาลัยโดยตรง
ตรวจสอบหลักสูตรและกำหนดการ TCAS
2. จบ ม.6 ต่อ ปวส. ได้ไหม?
ได้ในหลายสาขา หากหลักสูตรและสถานศึกษานั้นเปิดรับผู้ที่จบ ม.6
ปวส. ย่อมาจาก ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง เป็นการศึกษาสายอาชีพที่เน้นทักษะเฉพาะทางและการนำความรู้ไปใช้ในการทำงาน
ผู้ที่จบ ม.6 แล้วต้องการเปลี่ยนจากสายสามัญไปสู่สายวิชาชีพจึงสามารถพิจารณาเส้นทางนี้ได้
ตัวอย่างสาขาที่พบได้ เช่น
- การบัญชี
- การตลาด
- เทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัล
- คอมพิวเตอร์
- โลจิสติกส์
- ช่างไฟฟ้า
- ช่างยนต์
- อิเล็กทรอนิกส์
- การโรงแรม
- การท่องเที่ยว
อย่างไรก็ตาม ผู้จบ ม.6 ไม่มีพื้นฐานวิชาชีพแบบเดียวกับผู้จบ ปวช. ในบางหลักสูตรจึงอาจต้องเรียน วิชาปรับพื้นฐานวิชาชีพเพิ่มเติม ตามที่หลักสูตรกำหนด ตัวอย่างหลักสูตรของสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษาก็มีการกำหนดรายวิชาปรับพื้นฐานสำหรับผู้จบ ม.6 หรือผู้ไม่มีพื้นฐานวิชาชีพในบางสาขา
อ่านเพิ่มเติมได้ที่ ปวส. คืออะไร? เรียนกี่ปี เทียบเท่าวุฒิอะไร
ม.6 กับ ปวส. ต่างกันอย่างไร?
ทั้งสองระดับมีลักษณะแตกต่างกันอย่างชัดเจน
| ประเด็น | ม.6 | ปวส. |
|---|---|---|
| ประเภท | มัธยมศึกษาตอนปลายสายสามัญ | อาชีวศึกษาระดับสูงขึ้น |
| จุดเน้น | ความรู้พื้นฐานและวิชาการ | ทักษะวิชาชีพ |
| เริ่มเรียน | หลัง ม.3 | หลัง ปวช./ม.6 ตามเงื่อนไข |
| เป้าหมาย | เรียนต่อหรือเข้าสู่ตลาดงาน | เตรียมทำงานเฉพาะด้านและเรียนต่อ |
| การเรียนปฏิบัติ | ขึ้นอยู่กับแผนการเรียน | โดยทั่วไปมีสัดส่วนวิชาชีพและปฏิบัติมากกว่า |
หากรู้ตัวว่าไม่อยากเรียนหลักสูตรมหาวิทยาลัยที่เน้นทฤษฎีเป็นหลัก และอยากเข้าสู่สายงานเฉพาะทางเร็วขึ้น ปวส. อาจเป็นอีกตัวเลือกที่ควรพิจารณา
3. จบ ม.6 เรียนสายวิชาชีพหรือหลักสูตรเฉพาะทาง
ไม่ใช่ทุกอาชีพจำเป็นต้องเริ่มจากปริญญาตรี
ปัจจุบันมีหลักสูตรวิชาชีพและหลักสูตรเฉพาะทางจำนวนมากที่เน้นการฝึกทักษะเพื่อทำงาน เช่น
- อาหารและเบเกอรี
- งานช่าง
- งานซ่อม
- งานออกแบบ
- กราฟิก
- ตัดต่อวิดีโอ
- การตลาดดิจิทัล
- โปรแกรมมิ่ง
- ดูแลเว็บไซต์
- งานโรงแรม
- งานบริการ
- ความงาม
- ภาษา
- งานฝีมือ
ข้อดีคือใช้เวลาเรียนสั้นกว่าปริญญาตรีในหลายหลักสูตร และสามารถเลือกเรียนเฉพาะทักษะที่ต้องการได้
อย่างไรก็ตาม ควรตรวจสอบว่า สถาบันใดเป็นผู้ออกประกาศนียบัตร หลักสูตรได้รับการยอมรับในสายงานหรือไม่ และวิชาชีพนั้นมีกฎหมายหรือใบอนุญาตเฉพาะหรือไม่
ไม่ควรเลือกหลักสูตรเพียงเพราะโฆษณาว่าเรียนจบเร็วหรือมีใบประกาศ
4. เรียนหลักสูตรระยะสั้นเพื่อเพิ่มทักษะ
หากยังไม่ต้องการเรียนมหาวิทยาลัยทันที สามารถใช้ช่วงหลัง ม.6 เรียนหลักสูตรระยะสั้นเพื่อสร้างทักษะก่อนตัดสินใจ
ตัวอย่างเช่น
สายดิจิทัล
- Graphic Design
- Video Editing
- Web Design
- WordPress
- Coding
- UX/UI
- Digital Marketing
- SEO
- Data Analysis
สายธุรกิจ
- การขาย
- การตลาด
- การทำบัญชีเบื้องต้น
- E-commerce
- การสร้างแบรนด์
- การทำธุรกิจออนไลน์
สายภาษา
- ภาษาอังกฤษ
- ภาษาจีน
- ภาษาญี่ปุ่น
- ภาษาเกาหลี
สายช่างและงานบริการ
- งานไฟฟ้า
- งานเครื่องปรับอากาศ
- งานซ่อมรถ
- อาหาร
- เบเกอรี
- การโรงแรม
- งานบริการ
กระทรวงศึกษาธิการอธิบายแนวคิดการศึกษาต่อเนื่องว่าเป็นการเรียนรู้ที่สามารถดำเนินต่อไปตลอดชีวิต และสามารถจัดเป็นหลักสูตรระยะสั้นตามความต้องการของผู้เรียนได้
5. จบ ม.6 แล้วทำงานก่อนได้ไหม?
ได้
วุฒิ ม.6 สามารถใช้สมัครงานหลายประเภท โดยเฉพาะตำแหน่งระดับเริ่มต้นที่ประกาศรับ
- ม.3 ขึ้นไป
- ม.6 ขึ้นไป
- ม.6/ปวช.
- ม.6 หรือเทียบเท่า
ตัวอย่างงานที่อาจพบประกาศรับวุฒิ ม.6 เช่น
- พนักงานขาย
- เจ้าหน้าที่บริการลูกค้า
- พนักงานธุรการ
- พนักงานคลังสินค้า
- พนักงานร้านค้า
- เจ้าหน้าที่ Call Center
- พนักงานโรงแรม
- พนักงานร้านอาหาร
- พนักงานฝ่ายผลิต
- งานบริการทั่วไป
คุณสมบัติจริงต้องดูประกาศแต่ละตำแหน่ง เพราะนายจ้างอาจกำหนดประสบการณ์ ทักษะภาษา การใช้คอมพิวเตอร์ หรือเงื่อนไขอื่นเพิ่มเติม
อ่านต่อได้ที่ วุฒิ ม.6 สมัครงานอะไรได้บ้าง
ทำงานก่อนแล้วค่อยเรียนมหาวิทยาลัยได้ไหม?
ได้เช่นกัน
การเรียนต่อไม่จำเป็นต้องเกิดขึ้นทันทีหลังจบ ม.6
บางคนอาจเลือกทำงาน 1–2 ปีเพื่อ
- เก็บเงิน
- สร้างประสบการณ์
- ค้นหาว่าตัวเองชอบงานอะไร
- ช่วยครอบครัว
- เตรียมตัวสอบใหม่
- วางแผนค่าใช้จ่ายก่อนเรียนต่อ
หลังจากนั้นจึงสมัครมหาวิทยาลัย ปวส. หรือหลักสูตรอื่นในภายหลัง
อย่างไรก็ตาม หากมีแผนจะกลับไปเรียน ควรวางเป้าหมายและกำหนดเวลาไว้ เพราะหากปล่อยไว้นานโดยไม่มีแผน อาจทำให้การกลับเข้าสู่ระบบการศึกษายากขึ้นในทางปฏิบัติ
6. Gap Year หลัง ม.6 ได้ไหม?
Gap Year คือการพักระหว่างจบมัธยมและการศึกษาต่อ โดยไม่ได้หมายความว่าต้องหยุดทำทุกอย่างหนึ่งปี
ช่วง Gap Year สามารถใช้เพื่อ
- เตรียมสอบใหม่
- ทำ Portfolio
- ฝึกภาษา
- ทำงาน
- ฝึกงาน
- เรียนหลักสูตรออนไลน์
- ทำกิจกรรมอาสา
- สำรวจอาชีพ
- เตรียมสมัครเรียนต่างประเทศ
Gap Year จะมีประโยชน์เมื่อมีเป้าหมายชัดเจน แต่ถ้าเพียงพักโดยไม่มีแผน อาจไม่ได้ช่วยให้ตัดสินใจเรื่องอนาคตง่ายขึ้น
จบ ม.6 ไม่รู้จะเรียนอะไร ทำอย่างไรดี?
เป็นเรื่องปกติที่เมื่ออายุประมาณ 17–19 ปีจะยังไม่สามารถตอบได้ว่าต้องการทำงานอะไรไปตลอดชีวิต
ไม่จำเป็นต้องเริ่มจากคำถามว่า
“ฉันจะทำอาชีพอะไรไปตลอดชีวิต?”
ลองเปลี่ยนเป็นคำถามที่ตอบง่ายกว่า เช่น
- ฉันชอบทำงานกับคนหรือทำงานคนเดียว?
- ชอบงานหน้าคอมพิวเตอร์หรืองานลงมือทำ?
- ชอบคำนวณ ภาษา ศิลปะ เทคโนโลยี หรือธุรกิจ?
- อยากทำงานในสำนักงานหรือออกพื้นที่?
- รับการเรียนทฤษฎีหลายปีได้หรือไม่?
- อยากเริ่มทำงานเร็วแค่ไหน?
- มีงบประมาณสำหรับเรียนต่อเท่าไร?
- มีอาชีพใดที่ไม่อยากทำแน่นอน?
การตัดตัวเลือกที่ไม่เหมาะออกก่อน บางครั้งง่ายกว่าการเลือก “อาชีพในฝัน” ทันที
เลือกคณะจากอาชีพที่อยากทำ
หากเริ่มมีอาชีพเป้าหมายแล้ว ควรตรวจย้อนกลับว่าอาชีพนั้นต้องเรียนอะไร
ตัวอย่างเช่น
อยากเป็นวิศวกร
ควรตรวจสอบหลักสูตรวิศวกรรมศาสตร์ สาขาที่เกี่ยวข้อง และข้อกำหนดของวิชาชีพ
อยากทำบัญชี
อาจพิจารณาคณะบัญชี บริหารธุรกิจ หรือเส้นทาง ปวส. การบัญชี ตามเป้าหมายการทำงาน
อยากเป็นโปรแกรมเมอร์
สามารถพิจารณา
- วิทยาการคอมพิวเตอร์
- วิศวกรรมคอมพิวเตอร์
- เทคโนโลยีสารสนเทศ
- ปวส. ด้านคอมพิวเตอร์
- หลักสูตร Coding
เส้นทางเข้าสู่อาชีพนี้จึงไม่ได้มีเพียงคณะเดียว
อยากทำธุรกิจ
อาจเรียน
- บริหารธุรกิจ
- การตลาด
- บัญชี
- การเงิน
- E-commerce
หรือเริ่มเรียนทักษะเฉพาะทางและทดลองทำธุรกิจควบคู่กันได้
จบ ม.6 สายวิทย์กับสายศิลป์เลือกเรียนต่อเหมือนกันไหม?
ไม่ทั้งหมด
แผนการเรียนในระดับ ม.ปลายอาจมีผลต่อคุณสมบัติการสมัครบางหลักสูตร เนื่องจากบางคณะกำหนด
- แผนการเรียน
- จำนวนหน่วยกิตวิชาวิทยาศาสตร์
- จำนวนหน่วยกิตคณิตศาสตร์
- คะแนน TGAT/TPAT
- คะแนน A-Level
- ผลงาน Portfolio
- เงื่อนไขเฉพาะอื่น ๆ
ดังนั้น ไม่ควรสรุปจากชื่อแผนการเรียนเพียงอย่างเดียวว่า “สายศิลป์เรียนคณะนี้ไม่ได้” หรือ “สายวิทย์สมัครได้ทุกคณะ”
วิธีที่ถูกต้องคือเปิดดู คุณสมบัติผู้สมัครของหลักสูตรนั้นโดยตรง
ระบบ TCAS มีข้อมูลหลักสูตรและเกณฑ์การรับสมัครของสถาบันต่าง ๆ ให้ผู้สมัครค้นหาได้
อยากเข้ามหาวิทยาลัยต้องเตรียมอะไรหลัง ม.6?
เอกสารและข้อมูลที่ควรเตรียมอาจประกอบด้วย
- บัตรประชาชน
- ทะเบียนบ้าน หากสถาบันร้องขอ
- ปพ.1
- GPAX
- Portfolio สำหรับหลักสูตรที่ใช้
- คะแนน TGAT/TPAT
- คะแนน A-Level
- เอกสารรับรองกิจกรรม
- เอกสารเฉพาะของมหาวิทยาลัย
ไม่ใช่ทุกคณะที่ใช้เอกสารและคะแนนชุดเดียวกัน จึงควรตรวจเกณฑ์รายหลักสูตร
สำหรับ TCAS70 ระบบมีปฏิทิน TGAT/TPAT และ A-Level รวมถึงข้อมูลการรับสมัครของมหาวิทยาลัยแต่ละแห่งให้ตรวจสอบ
จบ ม.6 แต่ไม่มีเงินเรียนต่อ ทำอย่างไร?
ค่าใช้จ่ายเป็นหนึ่งในเหตุผลสำคัญที่หลายคนลังเลเรื่องการศึกษาต่อ แต่ไม่ควรสรุปทันทีว่าไม่มีเงินแล้วจะเรียนต่อไม่ได้
ทางเลือกที่ควรตรวจสอบ ได้แก่
- ทุนการศึกษาของมหาวิทยาลัย
- ทุนของหน่วยงานภายนอก
- ทุนตามความสามารถ
- ทุนสำหรับผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์
- กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (กยศ.)
- หลักสูตรที่สามารถทำงานควบคู่ได้
กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษาระบุว่ามีการสนับสนุนผู้เรียนตั้งแต่ระดับมัธยมศึกษาตอนปลายจนถึงระดับปริญญาตรี แต่ผู้กู้ต้องมีคุณสมบัติตามหลักเกณฑ์ของกองทุน ไม่ใช่ว่าผู้เรียนทุกคนจะได้รับสิทธิโดยอัตโนมัติ
ม.6 กับ ปวช. ต่างกันอย่างไร?
ทั้งสองอยู่ในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย แต่เป็นคนละประเภทการศึกษา
ม.6 เน้นการศึกษาสายสามัญและพื้นฐานวิชาการ
ส่วน ปวช. เน้นการเรียนวิชาชีพและการฝึกปฏิบัติตั้งแต่หลัง ม.3
ดังนั้น เมื่อจบแล้วเส้นทางอาจแตกต่างกัน
ผู้จบ ม.6 มักเลือกมหาวิทยาลัยหรือ ปวส. ส่วนผู้จบ ปวช. สามารถเรียนต่อ ปวส. ในสายวิชาชีพที่เกี่ยวข้อง หรือสมัครมหาวิทยาลัยในหลักสูตรที่เปิดรับได้
อ่านเพิ่มเติมได้ที่ ปวช. คืออะไร? เรียนกี่ปี เทียบเท่าวุฒิอะไร และ ม.6 กับ ปวช. ต่างกันอย่างไร? เลือกแบบไหนดี
ตารางสรุป จบ ม.6 เรียนต่ออะไรดี?
| เส้นทาง | เหมาะกับใคร | ระยะเวลาโดยทั่วไป | จุดเด่น |
|---|---|---|---|
| ปริญญาตรี | มีคณะ/อาชีพเป้าหมาย | ประมาณ 4 ปีขึ้นไปตามหลักสูตร | ได้วุฒิระดับอุดมศึกษา |
| ปวส. | อยากได้ทักษะวิชาชีพ | โดยทั่วไปประมาณ 2 ปีตามหลักสูตร | เน้นสายงานและภาคปฏิบัติ |
| หลักสูตรวิชาชีพ | ต้องการทักษะเฉพาะ | แตกต่างกัน | เริ่มใช้ทักษะทำงานได้เร็ว |
| หลักสูตรระยะสั้น | อยากเพิ่ม Skill | หลักวันถึงหลายเดือน | ใช้เวลาไม่นาน |
| ทำงานก่อน | ต้องการรายได้/ประสบการณ์ | ไม่กำหนด | ได้ทดลองโลกการทำงานจริง |
| Gap Year | ยังไม่แน่ใจหรือเตรียมสมัครใหม่ | มักประมาณ 1 ปี | มีเวลาค้นหาและเตรียมตัว |
หมายเหตุ: ระยะเวลาจริงขึ้นอยู่กับหลักสูตรและสถาบัน ควรตรวจสอบข้อมูลของสถานศึกษาที่สนใจโดยตรง
ควรเรียนมหาวิทยาลัยหรือ ปวส.?
ลองพิจารณาจากเป้าหมายมากกว่าคำถามว่า “อันไหนดีกว่า”
มหาวิทยาลัยอาจเหมาะกว่า หาก
- อาชีพที่ต้องการกำหนดปริญญา
- ชอบเรียนเชิงวิชาการ
- ต้องการศึกษาต่อระดับสูง
- มีคณะที่ต้องการชัดเจน
- พร้อมเรียนหลายปี
ปวส. อาจเหมาะกว่า หาก
- ต้องการทักษะวิชาชีพเฉพาะ
- ชอบลงมือปฏิบัติ
- ต้องการเข้าสู่ตลาดงานเร็วขึ้น
- อยากต่อยอดจากงานสายเทคนิคหรือธุรกิจเฉพาะด้าน
- ไม่ต้องการเรียนหลักสูตรปริญญาตรีทันที
หลังจบ ปวส. ยังสามารถศึกษาต่อระดับปริญญาตรีในหลักสูตรที่เปิดรับได้ จึงไม่ได้หมายความว่าเลือก ปวส. แล้วจะหมดโอกาสเรียนมหาวิทยาลัย
สิ่งที่ควรตรวจสอบก่อนสมัครเรียนต่อ
ก่อนสมัครควรตรวจอย่างน้อย 7 เรื่อง
- คุณสมบัติผู้สมัคร – รับวุฒิ ม.6 หรือไม่
- แผนการเรียน – กำหนดสายวิทย์ ศิลป์ หรือหน่วยกิตเฉพาะหรือไม่
- ค่าใช้จ่าย – ค่าเทอม อุปกรณ์ และค่าครองชีพ
- ระยะเวลาเรียน – ต้องใช้เวลากี่ปี
- เนื้อหาหลักสูตร – เรียนอะไรจริง ไม่ควรตัดสินจากชื่อคณะอย่างเดียว
- เส้นทางอาชีพ – จบแล้วทำงานด้านใดได้บ้าง
- สถานะของหลักสูตร – โดยเฉพาะวิชาชีพที่มีองค์กรกำกับหรือใบอนุญาต
การตรวจรายละเอียดเหล่านี้ก่อนสมัครช่วยลดโอกาสเรียนไปแล้วพบว่าหลักสูตรไม่ตรงกับสิ่งที่ต้องการ
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการเรียนต่อหลัง ม.6
จบ ม.6 เข้ามหาวิทยาลัยได้เลยไหม?
สามารถสมัครหลักสูตรที่เปิดรับผู้สำเร็จ ม.6 ได้ แต่ต้องมีคุณสมบัติตามเกณฑ์ของมหาวิทยาลัยและคณะที่สมัคร เช่น แผนการเรียน คะแนนสอบ หรือ Portfolio
จบ ม.6 ต่อ ปวส. ได้ไหม?
ได้ในหลายสาขา แต่ผู้จบ ม.6 อาจต้องเรียนวิชาปรับพื้นฐานวิชาชีพเพิ่มเติมตามหลักสูตร เนื่องจากไม่ได้มีพื้นฐานสายอาชีพแบบผู้จบ ปวช.
จบ ม.6 ไม่เรียนมหาวิทยาลัยได้ไหม?
ได้ สามารถเรียน ปวส. เรียนวิชาชีพ เรียนหลักสูตรระยะสั้น ทำงาน หรือพักเพื่อวางแผนก่อนเรียนต่อได้
จบ ม.6 แล้วทำงานอะไรได้?
สามารถสมัครงานที่รับวุฒิ ม.6 เช่น งานขาย บริการ ธุรการ Call Center คลังสินค้า และงานระดับเริ่มต้นอื่น ๆ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับคุณสมบัติของแต่ละตำแหน่ง
จบ ม.6 แล้วเรียน ปวช. ใหม่ได้ไหม?
โดยทั่วไปหากจบ ม.6 แล้ว การพิจารณา ปวส. หรือหลักสูตรวิชาชีพอื่นมักเป็นเส้นทางที่ตรงระดับมากกว่า แต่เงื่อนไขการรับสมัครขึ้นอยู่กับสถานศึกษา ควรสอบถามสถานศึกษาที่ต้องการเรียนโดยตรง
ม.6 เรียน ปวส. กี่ปี?
หลักสูตร ปวส. โดยทั่วไปจัดเป็นระดับที่สูงกว่า ปวช. และมักมีระยะเวลาตามโครงสร้างหลักสูตรประมาณ 2 ปี แต่บางกรณีอาจมีวิชาปรับพื้นฐานหรือเงื่อนไขต่างกัน จึงควรตรวจแผนการเรียนของสาขาที่สมัคร
จบ ม.6 สมัครมหาวิทยาลัยตอนอายุเยอะได้ไหม?
โดยหลักแล้วสามารถสมัครหลักสูตรที่ตนมีคุณสมบัติตรงตามเกณฑ์ได้ แต่บางหลักสูตรอาจมีเงื่อนไขเฉพาะ เช่น อายุ สุขภาพ หรือข้อกำหนดของวิชาชีพ จึงต้องตรวจประกาศแต่ละแห่ง
ไม่มีเงินเรียนมหาวิทยาลัยทำอย่างไร?
ควรตรวจทุนการศึกษา กยศ. หลักสูตรภาคพิเศษที่เหมาะสม หรือเลือกทำงานก่อนแล้วกลับมาเรียนภายหลัง ทั้งนี้ กยศ. มีหลักเกณฑ์และคุณสมบัติผู้กู้ที่ต้องตรวจสอบเป็นรายกรณี
จบ ม.6 แต่ยังไม่รู้ว่าชอบอะไร ควรเรียนต่อเลยไหม?
ไม่จำเป็นต้องรีบเลือกเพียงเพื่อให้มีที่เรียน ควรสำรวจความสนใจ อาชีพ ค่าใช้จ่าย และรูปแบบการเรียนก่อน หากจำเป็นอาจใช้ช่วงเวลาหนึ่งเรียนทักษะ ทำงาน หรือเตรียมสมัครใหม่อย่างมีแผน
สรุป จบ ม.6 เรียนต่ออะไรได้บ้าง?
จบ ม.6 มีทางเลือกมากกว่าการเข้ามหาวิทยาลัยเพียงอย่างเดียว
ผู้สำเร็จ ม.6 สามารถเลือก
- เรียนต่อระดับปริญญาตรี
- เรียนต่อ ปวส.
- เรียนวิชาชีพ
- เรียนหลักสูตรระยะสั้น
- ทำงานก่อน
- ทำงานและเรียนควบคู่
- หรือใช้ Gap Year เพื่อค้นหาตัวเองและเตรียมสมัครใหม่
สำหรับผู้ที่มีอาชีพเป้าหมายชัดเจน ควรเริ่มจากตรวจว่า อาชีพนั้นต้องการวุฒิหรือคุณสมบัติอะไร แล้วค่อยเลือกหลักสูตรที่พาไปถึงเป้าหมายนั้น แทนการเลือกคณะจากชื่อหรือกระแสเพียงอย่างเดียว
หากยังไม่รู้ว่าจะเลือกอะไร การไม่รู้คำตอบทันทีไม่ใช่ปัญหา สิ่งสำคัญกว่าคือการหาข้อมูล ทดลองเรียนรู้ และวางแผนเส้นทางที่เหมาะกับความสามารถและสถานการณ์ของตัวเอง
แหล่งอ้างอิง
สมาคมที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย. ระบบการคัดเลือกกลางบุคคลเข้าศึกษาในสถาบันอุดมศึกษา TCAS70. MyTCAS.
MyTCAS – ระบบการคัดเลือกเข้าศึกษาต่อระดับมหาวิทยาลัย
สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูงและหลักเกณฑ์เกี่ยวกับผู้สำเร็จ ม.6 ที่ไม่มีพื้นฐานวิชาชีพ. สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา.
สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา
กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา. คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับสิทธิและคุณสมบัติในการกู้ยืมเพื่อการศึกษา. กยศ.
กองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (กยศ.)
กระทรวงศึกษาธิการ. การศึกษาต่อเนื่องและแนวคิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต. กระทรวงศึกษาธิการ.